Jaarboek 2010/2011
Thema: Naar een geïntegreerde theorie van ziekte en gezondheid
Omschrijving: Wat is ziekte en wat is gezondheid? De reguliere en complementaire geneeskunde hebben hier uiteenlopende opvattingen over, die niet tegelijkertijd waar kunnen zijn.
Dus: wie heeft er nu gelijk? Het doel van de redactie van het Tijdschrift Integrale Geneeskunde was om in dit Jaarboek een geïntegreerde visie op de begrippen ziekte en gezondheid te formuleren.
Zij vroeg 27 beoefenaars en onderzoekers in de reguliere- en complementaire geneeskunde om een bijdrage te geven. Dit jaarboek is daar het indrukwekkende resultaat van: 21 beschouwingen over ziekte en gezondheid, gerangschikt in vier delen. Het eerste deel is een exposé van opvattingen over ziekte en gezondheid. In het tweede deel bespreken practici uit de reguliere en de complementaire geneeskunde hùn visie over ziekte en gezondheid. De bijdragen bestrijken het hele spectrum van geneeswijzen. De eerste bijdrage is uit de reguliere geneeskunde. Daarna volgt een oplopende reeks van complementaire geneeswijzen: beginnend met de manuele geneeskunde, die het dichtst tegen de reguliere geneeskunde aanligt, en eindigend met energetische geneeskunde, de meest 'esoterische' vorm ervan. Maar ook de basiswetenschappen van de geneeskunde komen aan de orde. In het derde deel staan wetenschappelijke bijdragen ter onderbouwing van theorieën over onder andere basisbioregulatiesysteem, de extracellulaire matrix, het coherentiefenomeen, het mechanisme van de dissociatieve persoonlijkheid, de salutogenese, de systeembiologie, en het placeboverschijnsel. In het vierde deel reiken zij namelijk een integraal theoretisch model aan waarmee de fenomenen gezondheid en ziekte kunnen worden benaderd. Daarmee is de brug gebouwd. Dit boek is waardevol voor beroepsbeoefenaren, onderzoekers en studenten in de reguliere en complementaire geneeskunde.
De redactie bestaat uit een gerenommeerde moleculair celbioloog, medisch socioloog en een biologisch psycholoog. Met dit belangwekkend jaarboek over ziekte en gezondheid hebben zij de vraag 'Wie heeft er gelijk?' irrelevant gemaakt.
Inhoudsopgave: TIG 26 Ten geleide
Naar een geïntegreerde theorie van ziekte en gezondheid deel 1
Algemeen inleidend 26(1)
Wat is gezondheid – thema van dit jaar
R. van Wijk 26(2)
Concretisering door metafoor en metonymia: over verbeelding, verklaring en ervaring
van ziekte en genezing
S. van der Geest, A. Meulenbroek deel 2
Ziekteopvattingen 26(3)
Ziekte vanuit het regulier medisch denken: Reumatoïde artritis als voorbeeld
K.M. Bongers, W. Schats, I.A. von Rosenstiel 26(4)
Vitamine B12-deficiëntie als systeemaandoening
N. Westerman 26(5)
Manuele geneeskunde
R. van Wijk 26(6)
Ziekteopvattingen in de natuurgeneeswijze
C.W. Aakster, A.P. Noorden 26(7)
Een brug van homeopathische naar reguliere geneeskunde
R. Stuut 26(8)
Biofysische geneeskunde: de volgende stap in de geneeskunde?
H. Koning 26(9)
Het effect van bioresonantietherapie op de kwaliteit van leven bij patiënten met
verschillende aandoeningen en klachten
G.J. Marseille, T. Schüsler, W. Kramers, M. Schüsler 26(10)
Energiegeneeskunde
G. Godaert, R. van Wijk 26(11)
Ziekte en gezondheid in de antroposofische geneeskunde
C.W. Aakster, R. van Wijk 26(12)
Een paradigmakloof overbruggen om elkaar te begrijpen
J. Schroën deel 3
Input fundamenteel onderzoek 26(13)
Basis-bioregulatiesysteem – de zoektocht naar een nieuw concept van gezondheid
R. van Wijk, E.P.A. van Wijk 26(14)
De extracellulaire matrix in gezondheid en ziekte
S.M.W. Gijzel, F.A.C. Wiegant 26(15)
Biocoherentie in gezondheid en ziekte: mogelijke betekenis
R. van Wijk, E.P.A. van Wijk 26(16)
De switch bij dissociatieve identiteitsstoornis: betekenis voor het ziekteconcept
R. Melsert, R. van Wijk, E.P.A. van Wijk 26(17)
Salutogenese en elementaire gezondheidszorg
M. Weerts 26(18)
Gezondheid als dynamisch en meetbaar begrip
H. Prins, M. Bakker, M. Huber, F. Wiegant 26(19)
Systeembiologie integreert Chinese en westerse kennis over reumatoïde artritis
H. van Wietmarschen, J. van der Greef 26(20)
Placebo: doen alsof
R. Gaymans 26(21)
Een algemene veranderingstheorie
C.W. Aakster deel 4
Integratie 26(22)
Een integrale visie op gezondheid en ziekte
C.W. Aakster, R. van Wijk, E.P.A. van Wijk
TIG 26, 2010 Ten Geleide
- Naar een geïntegreerde theorie van ziekte en gezondheidHet is ons als redactie van het Jaarboek TIG 2010/2011 een genoegen u hierbij dit jaarboek te mogen presenteren. Zoals bekend bestaan er in de wereld, en dus ook in ons land, vele uiteenlopende opvattingen over ziekte en gezondheid, regulier dan wel complementair. Wetenschappelijk gesproken, kunnen zij niet alle tegelijk waar zijn, althans niet in dezelfde mate. Dus, wie heeft er nu gelijk? Om in deze problematiek meer inzicht te krijgen en uiteindelijk een geïntegreerde visie inzake de begrippen gezondheid en ziekte te kunnen formuleren, verzochten wij een aantal beoefenaren van (uiteenlopende vormen van) de geneeskunst, alsook aan onderzoekers op dit terrein, hun visie voor ons en de lezer uiteen te zetten.
Dat leverde in totaal 21 hoofdstukken op, het ene nog interessanter dan het andere.
Daarna begon voor de redactie de uitdagende taak om al deze bijdragen in een soort model te vangen.
Wij denken daarin aardig te zijn geslaagd en zijn nu zeer benieuwd naar de kritische reacties vanuit ‘het veld’.
Als lezer kunt u wellicht beginnen met het laatste, integrerende hoofdstuk, maar dat lijkt ons niet de meest wenselijke aanpak. Want juist door van alle bijdragen in de volgorde waarin de redactie ze heeft geplaatst, kennis te nemen, zal men de samenvattende interpretatie het meest kunnen waarderen en/of aanvullen. De opbouw van het boek is als volgt: In Deel 1 (Algemeen inleidend) schetsen wij de probleemstelling van dit jaarboek en van zijn diverse aspecten, waaronder met name de problemen die praktijk en wetenschap hebben met het waardevrij definiëren van de begrippen gezondheid en ziekte. In Deel 2 (Ziekteopvattingen) komen de uiteenlopende beoefenaren aan het woord met hùn visie op gezondheid en ziekte. Een eerste bijdrage is – uiteraard zouden we bijna zeggen – de reguliere visie, toegespitst op een specifieke categorie van ziekten en aandoeningen, en wel de reumatische.
Daarna volgt een reeks van complementair geneeskundige bijdragen in een min of meer oplopende reeks die begint bij de manuele geneeskunde als liggende het dichtst tegen de reguliere visie aan, en die eindigt bij de energetische geneeswijzen, zijnde de meest ‘esoterische’ vorm ervan. Deel 3 (Fundamenteel onderzoek) is dan van een heel ander kaliber. Ging het hierboven om een inbreng van de practici, nu gaat het vooral om een inbreng vanuit de basiswetenschappen van de geneeskunde. Deze werpen alle een eigen licht op de zaak, met bijdragen over het basis-bioregulatie-systeem, de extracellulaire matrix, het coherentie-fenomeen, het mechanisme van de dissociatieve persoonlijkheid, de salutogenese, meetproblemen en -processen inzake gezondheid, systeembiologie, het placeboverschijnsel en veranderingsprocessen in algemene zin. In Deel 4 (Integratie), tot slot, wordt al deze input bij elkaar gebracht en wordt getracht een integraal model te formuleren voor de fenomenen gezondheid en ziekte.
De redactie dankt vanaf deze plaats iedere auteur voor zijn of haar bijdrage aan dit boek, of beter gezegd, aan het mede bouwen aan een integrale visie op gezondheid en ziekte, die tegenstellingen kan overbruggen en tegelijk verschillen kan verhelderen. Dr R. van Wijk, moleculair celbioloog
Dr C.W. Aakster, medisch socioloog
Dr E.P.A. van Wijk, biologisch psycholoog
Auteursgegevens Jaarboek TIG 2010 Aakster C W (Cor) medisch socioloog, is/was zelfstandig gevestigd onderzoeker/adviseur op het gebied van de gezondheidszorg, eerder verbonden aan het Instituut voor Sociale Geneeskunde van de Universiteit van Leiden. Promoveerde in 1972 op het onderwerp “Sociocultural variables in the etiology of health disturbances”. Was ooit lid van de Commissie Muntendam; vervulde voorts vele andere bestuurlijke en beleidsmatige functies op het gebied van de (complementaire) gezondheidszorg. Publiceerde over een veelheid van onderwerpen. Is momenteel voorzitter van de Stichting Tijdschrift Integrale Geneeskunde (TIG). Bakker M (Mette) is na afronding van de bachelor opleiding aan het University College Utrecht (juni 2007), bezig met haar master opleiding tot arts/onderzoeker aan de Universiteit Utrecht (SUMMA, Selective Utrecht Medical Master). Momenteel loopt zij haar co-schappen. Vanwege haar interesse in het zelfgenezend vermogen van de mens heeft zij zich verdiept in de theoretische achtergrond van een verbreding van het bestaande gezondheidsbegrip. Bongers K M (Karlien) chirurg, afgestudeerd aan de Universiteit Maastricht, tevens opgeleid in de Tropengeneeskunde en Epidemiologie. Werkkring: Bongers Unlimited health (care) improvement, adviespraktijk Integrative Medicine, consultancy en coaching.
Website: bongersunlimitedhealthcareimprovement.com of www.nikim.nl Gaymans R (Roel) afgestudeerd 1963, oud-huisarts en arts Manuele Geneeskunde. Speciale interesse in pijnbehandeling.
Website: www.Gaijmans.nl Geest S van der (Sjaak) emeritus hoogleraar Medische Antropologie, opgeleid in de filosofie, theologie en antropologie, was verbonden aan de Universiteit van Amsterdam. Publiceerde veelvuldig inzake medisch antropologische onderwerpen.
Website: www.sjaakvandergeest.nl Gijzel S M W (Sanne) heeft onlangs haar bachelor opleiding afgerond (juni 2010) aan het University College Utrecht, het honours college van de Universiteit Utrecht (UU). Dit artikel is gebaseerd op een deel van haar 'honours thesis', die zij tijdens haar opleiding schreef over de fysiologische betekenis van de Extracellulaire Matrix in gezondheid en ziekte. Inmiddels is zij bezig met haar master opleiding tot arts/onderzoeker aan de Universiteit Utrecht (SUMMA, Selective Utrecht Medical Master). Godaert G L R Psycholoog, afgestudeerd in de psychologie aan de Universiteit Utrecht (1972). Greef J van der (Jan) afgestudeerd als scheikundige (1975), nu hoogleraar Analytical Biosciences, verbonden aan TNO en Universiteit Leiden. Bijzondere interessegebieden: Systeembiologie & Personal Health.
Website: www.insightintonature.com Huber M A S (Machteld) is als arts/onderzoeker verbonden aan het Louis Bolk Instituut te Driebergen. Haar onderzoek richt zich op het aantonen van de mogelijke gezondheidswaarde van biologisch geteeld voedsel. In Europa coördineert zij de initiatieven op dat gebied. Daarnaast initieert zij (inter)nationale discussies met betrekking tot een verbreding van de gezondheidsdefinitie. In dat kader organiseerde zij voor de Gezondheidsraad en ZonMW een besloten discussie met internationale experts over een aanpassing van de gezondheidsdefinitie, die eind 2009 plaatsvond. Koning H (Herman) Oriënteerde zich, na het behalen van zijn artsenbul in 1981 aan de Vrije Universiteit te Amsterdam, breed op alle facetten van de gezondheidszorg, met name inzake het ontstaan van ontregelingen in de gezondheid van de mens en het weer in balans brengen van het eigen herstelvermogen. Integratie van diverse oosterse en westerse geneeskundige benaderingen op zowel lichamelijk als psychisch gebied, aangevuld met inzichten inzake kwantenfysica, kwantenbiologie en systeemleer. Volgde diverse opleidingen in o.a. Duitsland, Zwitserland, Nederland en de U.S.A. Hieruit resulteerde de ontwikkeling van een levensconforme geneeskunde/geneeskunst, gericht op alle aspecten van het leven. Is mede-oprichter van de Artsenvereniging voor Biofysische-geneeskunde en Bio-informatie-therapie (A.B.B.) in 1996. Vanaf de oprichting was hij daarvan gedurende 10 jaar voorzitter; voorts docent aan de opleiding in de Biofysische geneeskunde voor artsen. Uitgebreide C.V. op www.medipoint.nl Kramers W (Willem) arts, afgestudeerd in 1972, vervolgopleidingen: Sociale geneeskunde en Epidemiologie. Verbonden aan de Hogeschool Saxion Next, opleiding CAM. Marseille G J afgestudeerd in 1990 aan de TU Delft in de wiskunde. Is als wetenschappelijk onderzoeker verbonden aan het Ministerie van Verkeer en Waterstaat. Interessegebied: combineren van waarnemingen en modellen oftewel data assimilatie. Melsert R C (Rafael) arts, afgestudeerd aan het Medical College van de Federal University of Rio de Janeiro (1983), Private praktijk te Rio de Janeiro, regelmatige gastdocentschappen, tevens verbonden aan het International Institute of Physical Research te São Paulo. Interessegebieden: Homeopathie, Psychiatrie, Biophotonics.
Website: www.nanousystems.com Meulenbroek A W C (Adèle) arts maatschappij & gezondheid / arts kinder- en jeugdpsychiatrie. Gevolgde opleidingen: geneeskunde (1992), medische antropologie, sociale geneeskunde - algemene gezondheidszorg (2002), TTK Kinder- en jeugdpsychiatrie. Verbonden aan Karakter Almelo. Noorden A P (Astrid) drs Verplegingswetenschappen tevens Natuurgeneeskundige na 4-jarige HBO-studie Academie voor Natuurgeneeskunde te Hilversum (1983). Opleiding Nursing Science Wales 1993. Directeur Stichting Centrum voor Natuurgeneeskunde en Educatie en van de Shiatsu Academie. Speciaal interessegebied: complementaire gezondheidszorg. Prins H A B (Henrieke) is na afronding van de bachelor opleiding aan het University College Utrecht (juni 2008), bezig met haar master opleiding tot arts/onderzoeker aan de Universiteit Utrecht (SUMMA, Selective Utrecht Medical Master). In dat kader doet zij momenteel een onderzoeksproject aan de Universiteit van Oxford (UK). Via haar interesse in de verschillende niveaus die binnen een gezonde toestand herkend kunnen worden en de daaraan gekoppelde fysiologisch meetbare waardes, heeft zij zich verdiept in de theoretische achtergrond van een verbreding van het bestaande gezondheidsbegrip. Rosenstiel I A von (Inès) kinderarts, verbonden aan het Slotervaart Ziekenhuis, Hoofd vakgroep Kindergeneeskunde, voorzitter NIKIM, speciale interesse: Integrative Medicine. Schats W (Winnie) informatiespecialist, in 1984 afgestudeerd aan de Bibiotheek- en Documentatieacademie, momenteel verbonden aan het Slotervaart Ziekenhuis. Interessegebied: integrative medicine. Schroën J (Jan) TCM therapeut, gevolgde opleidingen: Academie voor Natuurgeneeskunde (1988), Voeding en Toxicologie, open Universiteit 1999 en Shandong TCM University, Jinan, P.R. China 2005. Momenteel verbonden aan het Sino-Dutch Center for Preventive @ Personalized Medicine, Oxrider. Interessegebieden: Traditional Chinese Medcine, Taoïsme, nonlineaire dynamica.
Website: www.oxrider.eu Schüsler M T I W (Marij) afgestudeerd in 1985 in de farmacie, directeur onderzoeksbureau Soffos. Interessegebied: onderzoek complementaire veld.
Website: www.soffos.nl Schüsler T T (Taco) afgestudeerd in 2010 in Economie en rechten, momenteel stafmedewerker onderzoeksbureau soffos en universitair docent aan de Erasmus Universiteit. Interessegebied: Gezondheidszorg.
Website: www.soffos.nl Stuut R (Rienk) arts (1983). Opleiding SHO (Stichting Homeopathische Opleidingen), eigen praktijk voor homeopathie.
Website: www.rienkstuut.com Weerts M (Manfred) Opleiding in Theologie, Duitse taal en letterkunde, geografie. Werkzaam aan de universiteit van Mainz en als leraar en pastoor van de Christen gemeente Interessengebiet: Salutogenese. Westerman N (Nico) arts, afgestudeerd in 1978 aan de EU te Rotterdam, daarna huisartsenopleiding gevolgd, nu eigen praktijk voor biofysische geneeskunde; andere interessegebieden: acupunctuur en radiëstesie.
Website: www.westerman-arts.nl Wiegant F A C (Fred) is universitair hoofddocent bij de Faculteit Betawetenschappen, departement Biologie, afdeling Cellulaire Dynamica. Tevens is hij Fellow 'Life Sciences' aan het University College Utrecht, de internationale “Liberal Arts & Science” bachelor opleiding van de Universiteit Utrecht. Door eerdere onderzoeksactiviteiten op het gebied van de complementaire geneeswijzen binnen de UU is hij geïnteresseerd in de wijze waarop het begrip gezondheid binnen verschillende geneeswijzen en culturen wordt ingevuld en onderzocht. Wietmarschen, Herman van, opgeleid in de Medische Biologie, verbonden aan Leiden Universiteit als onderzoeker (promotieplaats). Interessegebieden: systeembiologie, reuma, diagnose. Wijk R van (Roel) bioloog, afgestudeerd in 1964 aan de Rijksuniversiteit Utrecht, gespecialiseerd in moleculaire celbiologie en integratieve biofysica, tot zijn pensionering als universitair hoofddocent verbonden aan de Universiteit van Utrecht. Interesse relatie tussen levensprocessen en fotonen emissie. Wijk E van (Eduard) afgestudeerd in de psychologie in 1994. Gepromoveerd (1999) in de biologische psychologie. Momenteel verbonden aan de Leiden Universiteit, alsmede aan: Meluna Research in biophotonics. Interessegebied: biophotonics, systeembiologie.
Website: http://abs.lacdr.gorlaeus.net/people/vanwijk
| 
